El Nino Pasifik'te sıcaklık rekoru kırdı: 2027'de artabilir

Dünya genelinde sıcaklıklar artmaya devam ediyor.

Avrupa Birliği'nin (AB) iklim izleme kuruluşu Copernicus İklim Değişikliği Servisi, şiddetini artıran El Nino hava olayının eylül ayında Pasifik Okyanusu'nun kilit bir bölgesinde sıcaklık rekoru kırdığını bildirdi.

"OLAĞANÜSTÜ GÜCE ULAŞTI"

Kurum bugün yaptığı açıklamada, bu rekorun kelam konusu hava nizamının fevkalâde bir güce ulaştığını gösteren yeni bir işaret olduğunu kaydetti.

Küresel hava varsayım uzmanları aylardır bu El Nino'nun şimdiye kadar gözlemlenen en güçlü tabiat olayına dönüşebileceği yönünde ikazlarda bulunuyordu.

Son sıcaklık rekoru, tabiat olayının bu yılın ilerleyen periyotlarında ulaşması beklenen tepe noktasından bile evvel kaydedildi.

Doğal bir iklim döngüsünün ısınma evresini oluşturan El Nino, tropikal Pasifik'te deniz suyu sıcaklıklarını yükseltiyor. Bu da kuraklık ve sel riskini artıran hava değişimlerini tetiklerken insan kaynaklı global ısınmanın tesirlerini de ağırlaştırıyor.

'TÜM ZAMANLARIN EN YÜKSEK SEVİYESİ'

Copernicus İklim Değişikliği Servisi, Pasifik Okyanusu'nda El Nino göstergesi kabul edilen ve Nino3.4 olarak bilinen izleme bölgesindeki deniz yüzeyi sıcaklığının geçen ay 29,70 dereceye çıkarak "tüm vakitlerin en yüksek seviyesine" ulaştığını bildirdi.

AB izleme kurumu, ulaşılan bu pahanın 1982-1983, 1997-1998 ve 2015-2016 yıllarındaki güçlü El Nino devirlerinin tepe sıcaklıklarını geride bıraktığını belirterek mevcut tablonun "mevcut El Nino'nun fevkalâde şiddetini gözler önüne serdiğini" söz etti.

Bununla birlikte Copernicus, Fransız haber ajansı AFP'ye ilettiği açıklamada, "mevcut El Nino'nun şimdiye kadar kaydedilen en güçlü olay olduğunu şimdi söyleyemeyeceklerini" lisana getirdi.

İklim değişikliğinin okyanus sıcaklıklarını artırması sebebiyle son devirdeki El Nino hadiseleri geçmişte yaşananlara kıyasla daha güçlü görünebiliyor. Bu tesir, farklı devirler arasında tarihî karşılaştırmalar yapılmasını zorlaştırıyor.

Tropikal okyanuslardaki ısınmayı hesaba katan yeni bir endeks benimsediğini duyuran Copernicus, bu yeni hesaplama formülüne nazaran mevcut olayın geçmişteki örneklerden şimdi daha güçlü çıkmadığını aktardı.

JAPONYA METEOROLOJİ AKANSI REKOR ŞİDDET BİLDİRDİ

Hava kestirim uzmanlarının tamamı El Nino datalarını yorumlarken aynı ölçeği kullanmıyor.

Japonya Meteoroloji Ajansı cuma günü yaptığı açıklamada, olgunun gözlemlendiği alandaki sıcaklıkların mevsim normallerinin 4 derece üzerine çıktığını bildirerek El Nino şartlarının "kayıtlardaki en güçlü şiddete" ulaştığını belirtti.

El Nino güç kazandıkça, eylül ayında global ortalama deniz yüzeyi sıcaklığı 21,05 dereceye ulaşarak rekor tazeledi.

Copernicus datalarına nazaran bu düzey, 2023 yılının tıpkı ayında kaydedilen 20,92 derecelik evvelki rekorun üzerine çıktı.

AB iklim servisi, yüzey hava sıcaklığının ortalama 16,27 derece ölçülmesiyle dünyanın genel olarak kayıtlardaki en sıcak ikinci eylül ayını yaşadığını bildirdi.

Geçen eylül ayındaki sıcaklıklar, 1850-1900 dönemi olarak tanımlanan sanayi öncesi ortalamanın 1,63 derece üzerinde gerçekleşti.

"TABLONUN 2027 YILINA KADAR SÜRMESİ MUHTEMEL"

Dünya devletleri, 2015 yılında Paris'te düzenlenen Birleşmiş Milletler (BM) iklim müzakerelerinde global ısınmayı sanayi öncesi düzeylerin "oldukça altında", azami 2 derecede tutma ve iklim krizinin yıkıcı tesirlerini sınırlamak ismine artışı 1,5 dereceyle sonlandırma yönünde uzlaşmaya varmıştı.

Ancak BM, eylül ayında yaptığı resmi duyuruda, uzun vadeli 1,5 derece gayesinin birkaç yıl içinde aşılacağını açıkladı.

Copernicus Direktörü Carlo Buontempo bahse dair yazılı açıklamasında, "Sıcaklıkların 1,5 derecenin üzerine çıktığı yeni bir aylar serisinin içindeyiz ve hala şiddetini artıran güçlü El Nino sebebiyle bu tablonun 2027 yılına kadar sürmesi beklenen gözüküyor" değerlendirmesinde bulundu.

Buontempo, "Paris Anlaşması'nın uzun vadeli hududunun aşılması artık sadece an sıkıntısı. Hududu ne kadar aşacağımız ve bu durumun ne kadar süreceği ise hala bizim elimizde" tabirlerini kullandı.

Bilim insanları, 1,5 derecenin üzerindeki "aşım" süresini daraltmak ve sıcaklıkları olabildiğince çabuk tekrar aşağı çekebilmek ismine fosil yakıtlardan kaynaklanan sera gazı salımlarının hızla düşürülmesinin hayati rol oynadığını belirtiyor.

REKOR KIRILABİLİR

Uzmanlar, gelişen bu El Nino'nun global sıcaklıkları 2027 yılında yeni bir tarihi rekor düzeye taşıyabileceği yönünde ihtarlarda bulunuyor.

Genellikle 2 ila 7 yılda bir meydana gelen ve yaklaşık 9 ila 12 ay süren El Nino, orta ve doğu ekvatoral Pasifik Okyanusu'ndaki yüzey sıcaklıklarını ısıtarak dünya genelindeki rüzgar, basınç ve yağış nizamlarında geniş çaplı değişimlere sebep oluyor.

Kaynak: {Haber Merkezi}