Bulgaristan Türklerinin azap gördüğü Belene Kampı mağdurları için anma

Bulgaristan'da komünist rejim devrinde binlerce Bulgaristan Türkü'nün azaplara uğradığı Belene Kampı'nın mağdurları düzenlenen merasimle anıldı.

Ülkenin kuzeyinde, komşu Romanya ile hududunu oluşturan Tuna Irmağı'ndaki bir adada bulunan ve Avrupa'nın son toplama kampı olan Belene'de totaliter rejimin mağdurları için anma yapıldı.

Belene kasabasının karşısında yer alan Persin Adası'nda 1949'da kurulan ve 1987'ye kadar faaliyet gösteren kamptan 15 bini aşkın rejim aksisi geçti, yüzlercesi azap edilerek öldürüldü.

DUALAR EDİLDİ

Bulgaristan'da 1989'a kadar iktidarda kalan komünist rejimin, siyasi muhaliflerini cezalandırmak emeliyle kullandığı kamp alanında düzenlenen klâsik anma merasimine, Türkiye'nin Sofya Büyükelçisi Mehmet Sait Uyanık, Sofya Büyükelçiliği Bağlantı Müşaviri Dilek Kütük, eski mahkumlar, mağdur yakınları ve vatandaşlar katıldı.

Anma programında, Ortodoks, Katolik, Müslüman ve Protestan din insanları tarafından dualar okunurken, iştirakçiler kamp alanındaki anıta çelenk bıraktı.

"SOYDAŞLARIMIZ AĞIR KAİDELER ALTINDA YAŞADI"

AA muhabirine konuşan Büyükelçi Uyanık, Bulgaristan Türklerinin totaliter komünist rejim periyodunda kimliklerini, dinlerini, kültürlerini ve lisanlarını korumak uğruna büyük gayret verdiğini belirterek, kampın yaşanan acıların en somut örneklerinden biri olduğunu tabir etti.

Bulgaristan Türklerinin verdikleri uğraştan gurur duyduklarını lisana getiren Uyanık, "Birçok soydaşımız burada hukuksuz halde hapsedildi ve uzun mühlet ağır koşullar altında yaşamak zorunda kaldı." dedi.

Uyanık, merasimde öne çıkan mevzulardan birinin Belene Kampı'nın anıt müzeye dönüştürülmesi olduğunu aktararak, kampın özgün yapısı korunarak en kısa müddette bir hafıza ve anma alanına dönüştürülmesini temenni ettiklerini söyledi.

Kampta sadece Türk ve Müslümanların değil, farklı etnik kökenlerden ve dini topluluklardan bireylerin yanı sıra siyasi muhaliflerin de hukuksuz halde tutulduğunu aktaran Uyanık, oluşturulacak hafıza alanının tüm mağdurları kapsayıcı bir anlayışla düzenlenmesinin değer taşıdığını söz etti.

HALEN CEZAEVİ VAR

Anma merasiminin özel konukları ortasında yer alan tarihçi Plamen Pavlov, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Belene'nin kendisini derinden etkilediğini belirterek, kampın hem doğal hem de tarihî özellikleriyle bir "hafıza ve tabiat rezervi" haline getirilmesi gerektiğini lisana getirdi.

Kampın tarihi gerçekliğine uygun biçimde korunmasına işaret eden Pavlov, "Burası çok hoş bir yer olmasına karşın ne yazık ki büyük ölçüde ihmal edilmiş durumda. Ayrıyeten burada hala faaliyet gösteren bir cezaevi bulunuyor ve bana nazaran onun yeri burası değil." diye konuştu.

Pavlov, kampın geçmişine dikkati çekerek, "Komünist rejimin uygulamaları burada birkaç bin insanın yazgısını belirledi. Bu hafızanın korunması gerekiyor." tabirlerini kullandı.

BELENE KAMPI

2. Dünya Savaşı sonrası eski SSCB ordusunun takviyesiyle 1944'te darbeyle iktidara gelen Bulgaristan Komünist Partisi, muhalifleri yargılamak üzere "Halk Mahkemesi" kurmuştu.

Mahkeme sürecinde, 28 bin 630 siyasi muhalif gözaltına alınarak 134 davada yargılanırken, 2 bin 730 kişi idam edilmiş, 12 bin kişi sürgüne yollanmıştı.

Komünist Parti rejimi, binlerce kişiyi ülke genelinde kurduğu toplama kamplarına göndermişti.

Ülkede kurulan 20'den fazla kampın ortasında en uzun mühlet faaliyet gösteren Belene Toplama Kampı oldu. 1949'da kurulan kampın 1987'de kapatılmasına kadar yaklaşık 20 bin kişinin buradan geçtiği iddia ediliyor.

Ülkedeki eski komünist rejimin 1984-1989 devrinde Türk ve Müslümanlara yönelik yürüttüğü asimilasyon kampanyası kapsamında 550'den fazla Türk ve Müslüman karar giymeden Belene Kampı'na sürülmüştü.

Kaynak: {Haber Merkezi}