AB'nin kışa doğalgaz hazırlığı Hürmüz'e takıldı

AB'nin doğalgaz depolarındaki doluluk düzeyi, sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) tedarikinde yaşanan kesintiler nedeniyle geçen yılın tıpkı devrinin gerisinde kaldı.

Mevcut görünüm, depoların kasım ayı doluluk maksadının yakalanmasını zorlaştırıyor.

ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a yönelik akınları ve İran'ın misillemeleri sonrasında Orta Doğu'daki doğalgaz üretim kapasitesinde yaşanan gerileme, bölgeden LNG tedarik eden Avrupa'nın, depolarını yine doldurma sürecini olumsuz etkiledi.

AB'NİN GAZ STOKLARI YÜZDE 17,1 AZALDI

Oxford Güç Çalışmaları Enstitüsü'nün "AB'nin depoları yine doldurmak için ne kadar LNG'ye muhtaçlığı var?" başlıklı çalışmasından derlediği datalara nazaran, AB'nin gaz depolarındaki toplam gaz ölçüsü 1 Mayıs prestijiyle geçen yılın tıpkı periyoduna kıyasla yüzde 17,1 azaldı.

Depolardaki gaz ölçüsü 1 Mayıs'ta 35 milyar metreküp düzeyinde gerçekleşirken, bu ölçü geçen yıl tıpkı tarihte 42,2 milyar metreküp olarak kayıtlara geçmişti.

Geçen yıl 1 Mayıs-1 Kasım periyodunda depolara 46,5 milyar metreküp gaz ek edilmiş ve toplam stok 88,6 milyar metreküpe ulaşmıştı. Bu yıl tıpkı ölçüde gaz depolansa dahi toplam stokun geçen yılın gerisinde kalacağı ve 81,5 milyar metreküp düzeyinde olacağı hesaplanıyor.

Geçen yılki düzeyin yakalanabilmesi için ise bu yıl 1 Mayıs-1 Kasım devrinde yaklaşık 53,6 milyar metreküp ilave gazın depolanması gerekiyor.

KATAR VE BAE KAYNAKLI KAYIP ÖBÜR ARZLARLA DENGELENMEYE ÇALIŞILIYOR

Rapora nazaran, Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalması halinde global LNG piyasasında Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) kaynaklı aylık yaklaşık 8,6 milyar metreküp, mayıs-ekim periyodunda ise 51,5 milyar metreküplük arz kaybı oluşuyor.

Bu kaybın, başta ABD, Kanada ve Rusya olmak üzere Hürmüz dışındaki üretici ülkelerden gelen arz artışıyla kısmen dengelenmeye çalışıldığı belirtilirken, mayıs-ekim periyodunda global LNG arzında yaklaşık 26 milyar metreküplük ilave kapasite beklendiği söz edildi.

Öte yandan, Çin, Güney Kore ve Japonya başta olmak üzere Asya piyasalarında talebin zayıflaması Avrupa için sonlu rahatlama sağlasa da Avrupa'ya yönlendirilebilecek LNG ölçüsünün olağan beklentilerin aylık ortalama 2 milyar metreküp altında kalacağı hesaplanıyor.

BORU ÇİZGİSİ GAZINDAKİ ARTIŞ AVRUPA'YA AVANTAJ SAĞLIYOR

Avrupa açısından olumlu gelişmeler ortasında yerli üretim ve boru çizgisi ithalatındaki artış öne çıkıyor.

Norveç ve Kuzey Afrika'dan, bilhassa de Cezayir'den gelen boru çizgisi gaz arzının mayıs-ekim periyodunda geçen yıla kıyasla 3,1 milyar metreküp artacağı öngörülüyor.

Kış döneminin akabinde Ukrayna'nın Avrupa'dan gaz ithalatını büyük ölçüde durdurması nedeniyle Avrupa'nın birlik dışına yaptığı tekrar ihracatın (re-export) azalması da depolama sürecine katkı sağladı.

Bu gelişmeyle Avrupa'nın yaklaşık 2,9 milyar metreküplük ilave gazı kendi tüketimi ve depoları için kullanabileceği belirtilirken, boru sınırı arzındaki artış ve tekrar ihracattaki azalışın toplamda yaklaşık 6 milyar metreküplük ek avantaj oluşturduğu hesaplanıyor.

DEPOLARDA YÜZDE 90 AMACI RİSK ALTINDA

AB'nin üye ülkeler için 1 Kasım prestijiyle belirlediği yasal doğalgaz depo doluluk gayesi yüzde 90 düzeyinde bulunuyor. Toplam 106,8 milyar metreküplük depolama kapasitesi dikkate alındığında bu gaye yaklaşık 96,1 milyar metreküpe karşılık geliyor.

Ancak Oxford Güç Çalışmaları Enstitüsünün temel senaryosuna nazaran, Hürmüz Boğazı etrafındaki kesintilerin ekim sonuna kadar sürmesi ve global LNG piyasasındaki sıkışıklığın devam etmesi halinde Avrupa'nın 1 Kasım prestijiyle fakat yüzde 70 doluluk düzeyine, yani yaklaşık 74,3 milyar metreküp stoka ulaşabileceği öngörülüyor.

Avrupa iktisadında bariz bir yavaşlama ve doğalgaz talebinde güçlü düşüş yaşanması halinde doluluk oranının yüzde 80 düzeyine çıkma ihtimali bulunsa da mayıs ayına ait öncü bilgiler talepte düşüşten çok sonlu artışa işaret ediyor. Bu nedenle Avrupa'nın kış periyoduna yüzde 70 doluluk düzeyinde girme riskinin yüksek olduğu değerlendiriliyor.

Kaynak: {Haber Merkezi}